domates – Kuzubudu https://kuzubudu.com Osmanlı Yemekleri ile örülmüş bir lezzet sığınağı Wed, 22 Nov 2023 23:53:13 +0000 tr hourly 1 https://wordpress.org/?v=6.7.2 https://i0.wp.com/kuzubudu.com/wp-content/uploads/2023/08/cropped-kuzubudu-asci.jpg?fit=32%2C32&ssl=1 domates – Kuzubudu https://kuzubudu.com 32 32 118674248 PİRİNÇ ÇORBASI https://kuzubudu.com/pirinc-corbasi/ https://kuzubudu.com/pirinc-corbasi/#respond Wed, 22 Nov 2023 23:47:44 +0000 https://kuzubudu.com/?p=519 PİRİNÇ ÇORBASI yazısına devam et ]]> “Pirinç Çorbası” Mahmud Nedim bin Tosun’un “Aşçıbaşı” isimli kitabında, ilk sırada yer alan tarif. Yapımı basit ama son derece lezzetli bir çorba. Kış mevsimlerinin vazgeçilmezlerinden olan bu çorba, son dönem Osmanlı mutfağına ait. İçindeki et – kemik suyu ve biber sayesinde hastalıklara karşı direnmenin çok önemli olduğu kara kışta, bağışıklık sistemimizi en iyi destekleyecek yemeklerden biri.

Pirinç Çorbası

Malzemeler

  • 1,2 – 1,5 lt et suyu
  • Bir avuç pirinç
  • 1  kaşık domates salçası -tepeleme (taze dom. için bkz notlar)
  • 1/2 çay kaşığı Arnavut biberi
  • 1,5 çorba sade yağ veya tereyağı

Nasıl Hazırlanır

  1. Et suyu tencereye konur.
  2. Et suyu kaynama noktasına yaklaştığında ayıklanmış ve yıkanmış olan pirinçler eklenir
  3. Arada karıştırılarak kontrol edilir. Pirinçler şişip açılmaya başladığında yağın yapımına geçilir
  4. Yağ eritilerek üzerine salça eklenir.
  5. Salça yağda biraz eridikten sonra Arnavut biberi ilave edilir
  6. Karışım tencereye boşaltılır. Tuzu ilave edilerek kapağı kapatılır, altı kısılarak pişmeye bırakılır.
  7. Çorba indirilir, kaselere konur. Karabiber, limon ve ince kıyılmış maydanoz ile servis edilir.

Pirinç Çorbası hakkında Notlar

– Hazırda ya da hazırlayacağınız et suyunuz yoksa bulyon kullanmak zorundasınız. Aynı tadı verir mi? Aynı tadı vermez ama et suyuyla yaptığınızda nasıl şahane bir lezzet elde edeceğiniz konusunda fikir verir. Tavsiyem buzlukta her zaman biraz et suyu bulundurmanız. Ne zaman lazım olacağı hiç belli olmuyor.

– Eğer domates mevsiminde iseniz ve taze domatesle yapmayı düşünüyorsanız posasını ve çekirdeklerini çıkarttığınız domateslerden iki fincan domates suyu koyunuz

– Tereyağı, sade yağ, kuyruk yağı, iç yağı ya da bunların istediğiniz orandaki karışımlarını kullanabilirsiniz.

– Yazar tarifte “eğer var ise biraz baharat ile” diyor. Dönemde yemeklere tarçın koymak moda. İsterseniz deneyebilirsiniz.

Pirinç Çorbası Orijinal Tarif

Halis bir kıyye et suyu ateşte kaynama raddesine gelirken; bir tek avuç pirinci ayıklayıp ve diğer adı kaynar suda süzgeç vasıtasıyla yıkadıktan sonra et suyuna bırakmalı. Ta ki et suyu kaynayıp pirinçler de açılsın. Bu kıvama geldikte (sütlaç içerisindeki pirincin şişmesi gibi) tavaya koyup bir miktar yağ yandıkta (yağ yanması) var ise ezdikten sonra domates peltesi, yok ise ezilmiş taze domatesin posası ve çekirdeklerini süzüp yalnız suyundan nihayet iki fincan ve yarım kahve kaşığı kadar Arnavut biberi ilavesiyle mezkur mahlut yanmış yağa konulur. Cüz’i müddet tavada kalıp tava tencereye boşaltılır. Şimdi mikdar-ı kafiye tuz ilave olunarak kapak kapatılır. Ekl olunacağı zaman bir parça incerek kıyılmış taze maydanoz, mevsimi değilse kurusu ufaltılarak çorba kaseye boşaldıktan sonra üzerine serpilir. Eğer var ise biraz baharat ve yarım da limon ilave edilir ise her mizaca muvafık bir çorba olur. Pirinç yerine bulgur da konulur ise yine ameliyat böyledir. Yalnız bulgurun her mideye hazmı gelmeyeceğinden hafifçe pirinç ile olsa muvafak-ı hıfzu’s-sıhha olmuş olur.

Çeviriyazı; Priscilla Mary Işın

]]>
https://kuzubudu.com/pirinc-corbasi/feed/ 0 519
FUKARA SALATASI https://kuzubudu.com/fukara-salatasi/ https://kuzubudu.com/fukara-salatasi/#respond Tue, 21 Nov 2023 14:35:43 +0000 https://kuzubudu.com/?p=448 FUKARA SALATASI yazısına devam et ]]> Her ne kadar adı “Fukara Salatası” ise de Mahmud Nedim bin Tosun’un kitabında verilen bu “sıcak salata”nın salatadan çok ara sıcak-meze olduğunu düşünüyorum. Son derece basit ve lezzetli. Tıpkı sütlaç gibi bunun da sıcağı ile soğuğu arasında lezzet açısından dağlar kadar fark var.

Fukara Salatası

Malzemeler

  • 2 büyükçe domates
  • 1/2 çay bardağı zeytinyağı
  • Limon
  • Maydanoz
  • Tuz

Nasıl Hazırlanır

  1. Düzgün, yuvarlağa yakın domateslerden alıp ortadan kesin
  2. İçinin çekirdeklerini temizleyin
  3. Biraz tuzlayın
  4. Mangala ya da elektrikli ızgaraya koyun (Hafif ateşe)
  5. Diğer yüzeyine döndürerek iyice suyunu çekmesini bekleyin 
  6. Domateslerin her gözüne tatlı kaşığı ile bir kaşık zeytinyağı koyun
  7. Yaklaşık 10 dakika daha ızgarada pişirin
  8. Domatesleri iki kaşık yardımıyla ızgaradan alın
  9. Üzerine ince kıyılmış maydanozları serpin
  10. Limon sıkarak servis edin

 Fukara Salatası Orijinal Tarif

Muntazam kırmızıca domateslerden bi’l-intihab ortadan iki bölünüp içinin çekirdekleri güzelce temizlendikte ince tuz serpilerek tuzlanıp hafif ateşe konmuş ızgara üzerine oturtulur, suyunu kaynayarak çektikte bir kahve kaşığı ile beher domateslerin gözleri dolacak kadar zeytinyağı konulup şöylece on dakika daha ızgarada kaldıktan sonra bi’t-takrib iki kaşık ile ızgaradan domatesleri birer birer alıp tabağa muntazaman istif etmeli ve üzerine de az olmak üzere maydanoz doğranılıp serpilmeli. Eğer yarım da limon sıkılır ise fevkalade hoş bir salata olur, bu da kinaye olsa gerektir.
Latin alfabesine uyarlama ; Mary Işın – Aşçıbaşı

]]>
https://kuzubudu.com/fukara-salatasi/feed/ 0 448
FIRIN KEBABI https://kuzubudu.com/firin-kebabi/ https://kuzubudu.com/firin-kebabi/#respond Wed, 30 Aug 2023 14:25:42 +0000 https://kuzubudu.com/?p=198 FIRIN KEBABI yazısına devam et ]]> Fırın kebabı tarifimiz Mahmud Nedim’in Aşçıbaşı’ndan. Domatesin Osmanlı mutfağına girip artık kendisine belirli bir yer ettiği zaman diliminden. Yemeğin lezzetini değiştirip kimyasına kolayca işleyebilen domates aynı rahatlıkla Osmanlı mutfağına da girip kendisine bir çok yemekte yer bulmuş. Fırın kebabı da bunlardan biri

Fırın Kebabı

Zorluk Derecesi: 3 / 10

Melzemeler

  • 600 gr Kuzu eti
  • 400 gr Kuru soğan
  • 600 – 650 gr Domates
  • 2 tatlı kaşığı Tuz
  • 1 tatlı kaşığı Karabiber (Dövülmüş – tane)
  • 1 tatlı kaşığı Kişniş (Dövülmüş)
  • 1/2 tatlı kaşığı Kekik (istenirse)

Nasıl Hazırlanır

  1. Soğanlar ve domatesler doğranır
  2. Kuşbaşı et bir kaba konulur ve üzerine soğan, domates, baharat ve tuz eklenir
  3. Karışım domatesler tamamen eriyinceye kadar yoğrulur
  4. Yoğrulmuş karışım fırın tepsisine yayılır
  5. Üzerine domates dilimlerinden bir koruyucu tabaka hazırlanır
  6. 170 – 180 derece ısıtılmış fırına konur
  7. 2 saat kadar fırında kaldığında üst taraftaki domatesler kararmış, yemeğimiz pişmiş olacaktır
  8. Fırından çıkartılıp tabaklara servis edilir

Fırın Kebabı Hakkında Notlar

– İsterseniz baharlara kekik de ekleyebilirsiniz. Bazıları sadece kokusu için koyar ve et tadına acılık kattığını söyler ama ben az miktarda eklemeyi severim.

– Fırın derinliğiniz önemli ama yanacak diye çok endişelenmenize de gerek yok, tabi ki üst tarafı kararacak. O domatesler onun için konuluyor. Alt taraf ise domatesin suyu sayesinde sulu kalacaktır.

– Et olarak koyun yerine sığır tercih edildiğinde ideal, lezzetli bir diyet yemeği olacaktır.

Fırın Kebabı Orijinal Tarif

Bu da fırınlarda ekseriyetle kebap için yekpare tabak şeklinde kenarı kıvrık bir nev tenekeler olduğundan onu temizce yıkayıp lahmi de lokma lokma mezkür tabağa koymalı ve bir iki baş da kuru soğanı halka gibi küçük küçük çevirdikte üç beş tane domates doğrayıp tuz ve baharat ile mezkür mahlutu birbirine güzelce karıştırarak domatesler hemen kayboluncaya kadar ovuşturmalı. Ve teneke tabağa yerleştirip üzerine dilim dilim domates serilerek kebabın üstü domates dilimiyle kaplandıkta fırına verilmeli. Fırının ne har ve ne de baygın bir tarafında nihayet iki saat kaldıkta üzerine serilen mezkür domatesler siyah bir hale gelmiş bulunacağından onları üzerinden attıktan sonra hemen tenavül olmakla pek nefis olur. Domateslerin dilimlerini üzerine sermekten maksat kebabın pişmesindeki kızartılığa halel gelmesin için olup; kış olup da domates bulunamadığı takdirde üzerini kuru soğan dilimleriyle kapatmalı. Böyle de olur ise de kebaplık lahmi domates peltesiyle de ovuşturmak iktiza eder.

Çeviri yazı – Mary Işın

]]>
https://kuzubudu.com/firin-kebabi/feed/ 0 198
MENEMEN https://kuzubudu.com/menemen/ https://kuzubudu.com/menemen/#respond Mon, 14 Aug 2023 14:21:34 +0000 https://kuzubudu.com/?p=105 MENEMEN yazısına devam et ]]> Menemen, Cumhuriyetten sonra yapılmaya başlanmış (en azından şu anda daha önce yapılmış olduğuna dair bir bilgi yok), Türk mutfağının en önemli yemeklerinden biri. Oktay Özengin’in araştırması, yemeğin Giritlilerin Menemen’e göçüyle geldiğini söylüyor. Vedat Milor gazetedeki köşesinde, Bask bölgesinde yapılan, menemene çok benzeyen “piperade” isimli yemekten bahsediyor. Her durumda Amerika’nın keşfinden, domatesle biberin gelişi ve daha önemlisi, insanların onları yemeğe alışmasından sonra hayata gelmiş bir yemek. Aynı zamanda Türkiye’deki en hararetli tartışma konularından biri menemen. “Soğanlı mı, soğansız mı olur” konusu Vedat Milor’un yaptığı ankete göre (437 bin katılım) Türkiye’yi bıçak gibi ortadan ikiye bölmüş durumda

Menemenin rüzgarı nereden, nasıl başladı tam bilinmiyor ama bu muhteşem lezzeti yememiş bir tane bile Türk vatandaşı olmadığını zannediyorum. Yine de adet yerini bulsun diye yazalım tarifini.

Menemen

Malzemeler

  • 4 adet yumurta
  • 4 adet domates orta boy
  • 4 adet biber sivri
  • 4 kaşık zeytinyağı
  • Tuz
  • Karabiber

Nasıl Hazırlanır

  1. Domateslerin kabuklarını soyun ve küçük parçalara ayırarak bir tabağa koyun
  2. Biberleri ince halkalar şeklinde kesin ve bir tabağa alın (Tohumlarını ayırmaya dikkat edin)
  3. Zeytinyağını tavaya dökerek biberlerinizi kızartmaya başlayın
  4. Biberler yumuşamaya başlayınca üzerlerine domatesleri ekleyin
  5. Domatesler suyunu salıp çekmeye başlayınca yumurtaları kırın
  6. Tuzunu ve biberini ekleyin
  7. Karıştırın ve biraz daha pişirip servis edin

Tarif İçin Notlar

  • Menemen her zaman kavgalara konu olan bir yemek. “Soğanlı mı olur soğansız mı?” değişmez bir tartışma konusu. Eğer soğanlı yapacaksanız yukarıdaki tarife damak zevkinize göre bir küçük ya da bir orta boy soğan ilave edebilirsiniz. Doğrayıp ilk olarak soğanı kavurmaya başlayın.
  • Menemene keyfe göre eklentiler yapılabilir. Taze soğan, peynir, başka cins biberler, şarküteri ürünleri hatta tuzlu balık ve ananas ekleyeni gördüm. . 
  • Biberlerin kavrulma süresi, yumurtanın domatese eklendiği vakit, sarıların patlatılma zamanı, karıştırma süresi, ateşten alınış, menemin her noktasındaki dokunuş tadını değiştireceğinden hem çok kolay hem de zordur ama hep lezzetlidir, hep lezzetlidir. Sadece bazıları diğerlerinden daha lezzetlidir.
  • Piştikten sonra üste ince kıyım maydanoz ya da kekik denenebilecek alternatiflerdir
]]>
https://kuzubudu.com/menemen/feed/ 0 105